
بسیاری از کاربران برای هر بخش از کار خود از یک اپلیکیشن جداگانه استفاده میکنند؛ مثلاً اوبسیدین (Obsidian) برای یادداشتها، نوشن (Notion) برای پایگاههای داده و پروژهها، فیگما (Figma) برای نمودارها و یک اپلیکیشن وظایف برای مهلتها. اما جابهجایی مداوم میان این برنامهها میتواند جریان کاری را پراکنده و پرهزینه کند. یک کاربر تجربه خود را از جایگزینی این ابزارها با یک فضای کاری واحد در اوبسیدین شرح داده است.
چرا جریان کاری پراکنده شده بود؟
در این تجربه، کاربر از اوبسیدین برای یادداشت و پژوهش، از نوشن برای پایگاههای داده و پیگیری پروژه، از فیگما برای نمودارها و برنامهریزی بصری و از یک اپلیکیشن جداگانه برای وظایف و مهلتها استفاده میکرد. مشکل اصلی، جابهجایی مداوم میان برنامهها بود؛ نوشتن طرح یک مقاله در یک اپلیکیشن، پیگیری وضعیت آن در اپلیکیشنی دیگر، نگهداشتن وظایف مرتبط در جای سوم و باز کردن فیگما برای ترسیم ایده. هیچکدام از این ابزارها بهتنهایی مشکلساز نبودند، اما در کنار هم جریان کار را بیش از حد تکهتکه میکردند.
پایگاههای داده اوبسیدین جایگزین نوشن شدند
پایگاههای داده نوشن یکی از سختترین بخشها برای کنار گذاشتن بودند، چون انعطاف بالایی دارند. قابلیت Bases در اوبسیدین هنوز به همان سطح نرسیده، اما برای مدیریت این جریان کاری بسیار نزدیک عمل میکند. کاربر میتواند با ویژگیها (Properties) مواردی مانند وضعیت مقاله، نشریه، مهلت، دستهبندی، اولویت و تاریخ انتشار را پیگیری کند و سپس آن اطلاعات را در چیدمانهای جدول، فهرست یا کارت نمایش دهد. یک جدول برای خط تولید مقاله مناسب است و کارتها برای نمای بصریتر پروژهها یا ایدهها بهتر عمل میکنند.
نکته مهم این است که Bases مستقیماً در اوبسیدین ساخته شده و کاربر برای ساخت نماهای ساختیافته از یادداشتها نیازی به نصب و نگهداری یک افزونه پایگاه داده شخص ثالث ندارد. فایلهای اصلی همچنان یادداشتهای معمول Markdown هستند، اما Bases روشی تمیزتر برای سازماندهی و فیلتر کردن آنها فراهم میکند. این قابلیت به قدرت نوشن نیست، اما برای این جریان کاری کافی است.
نمودارها با Mermaid، Canvas و Excalidraw
Mermaid بیشتر نمودارهای ساختیافتهای را که پیشتر در جای دیگری ساخته میشدند، پوشش میدهد. چون Mermaid مستقیماً داخل Markdown کار میکند، کاربر میتواند بدون ترک اوبسیدین فلوچارتها، نقشههای فرایند و نمودارهای ساده معماری بسازد. برای کارهای آزادتر، Canvas یا افزونه Excalidraw وارد میدان میشوند. Canvas برای طوفان فکری عالی است، چون میتوان ایدهها را روی یک بوم بینهایت پخش کرد، آنها را بصری به هم وصل کرد و یادداشتهای واقعی اوبسیدین را داخل فضای کاری قرار داد.
Excalidraw زمانی یک قدم جلوتر میرود که کاربر بخواهد چیزی را سریع طراحی کند؛ مانند چیدمان یک وبسایت، جریان کاربر یا ماکت اولیه برای مشتری. مهمترین بخش این است که همهچیز به هم متصل میماند. میتوان یک ماکت سریع وبسایت را در Excalidraw ساخت و نیازمندیها، یادداشتهای مشتری، ایدههای متن و مستندات پروژه را دقیقاً کنار آن نگه داشت.
مدیریت وظایف بدون اپلیکیشن جداگانه
مدیریت وظایف حوزه دیگری بود که انتظار میرفت اوبسیدین در آن ضعیف عمل کند، اما Daily Notes بیشتر نیازها را پوشش داد. کاربر از صفحه روزانه بهعنوان یک مرکز فرمان ساده برای روز استفاده میکند؛ با مهلتها، اولویتهای نوشتن، پیگیریها و وظایف سریع در یک مکان. چون این وظایف در کنار یادداشتها قرار میگیرند، نیازی به رفتن به یک اپلیکیشن جداگانه برای یادآوری دلیل انجام کار نیست.
برای مدیریت پیشرفتهتر وظایف، از افزونه شخص ثالث Tasks استفاده میشود. این افزونه امکان افزودن تاریخ سررسید، اولویتها، وظایف تکرارشونده و کوئریهایی را فراهم میکند که موارد ناتمام را از سراسر مخزن (Vault) در یک نمای واحد جمع میکنند. بنابراین کاربر میتواند یک وظیفه را داخل یادداشت مقاله یا پروژهای که به آن تعلق دارد نگه دارد و همزمان همه موارد سررسید امروز یا این هفته را از یک داشبورد ببیند. برای این جریان کاری، همین مقدار برای جایگزینی یک مدیر وظایف اختصاصی کافی بوده است.
همچنین نحوه پیمایش در اوبسیدین سفارشیسازی شده است. افزونهای مانند Beautitab یک صفحه شروع تمیزتر و شبیه به موتور جستوجو فراهم میکند تا باز کردن اوبسیدین مانند راهاندازی یک فضای کاری احساس شود. کاربر یک نقلقول انگیزشی، تصویر پسزمینه و تجربهای کاملاً سفارشی اضافه کرده تا بتواند سریع یک یادداشت، پروژه یا ایده را جستوجو کند و مستقیم به کار برگردد.
همه جریان کاری در اوبسیدین
به باور این کاربر، اوبسیدین ناگهان نسخه بهتر نوشن، فیگما و هر مدیر وظایف اختصاصی نیست. آن اپلیکیشنها همچنان در حوزههای خود بسیار عمیقتر عمل میکنند. اما او متوجه شده که از بیشتر آن عمق استفاده نمیکرده است. اکنون همهچیز حول فایلهای محلی Markdown میچرخد، بنابراین یادداشتها، پروژهها، وظایف و ایدهها در نهایت بخشهایی از یک سیستم واحد به نظر میرسند.
اوبسیدین روی سیستمعاملهای ویندوز، مک، لینوکس، iOS، iPadOS و اندروید اجرا میشود. نسخه عادی آن رایگان است و Obsidian Sync ماهانه ۴ دلار هزینه دارد. این اپلیکیشن یک ابزار بهرهوری آفلاینمحور و مبتنی بر Markdown است.