پروژه متن‌باز مِسا (Mesa) در تازه‌ترین تغییرات کدبیس خود، درایور حالت کاربر (User-Mode Driver) مربوط به Direct3D 10 را که با نام اختصاری d3d10umd شناخته می‌شد، به‌طور کامل حذف کرد. این درایور نخستین بار در سال ۲۰۲۱ به‌عنوان یک ردیاب وضعیت (State Tracker) جدید مبتنی بر Gallium3D معرفی شده بود تا همانند درایور WARP مایکروسافت در بستر ویندوز عمل کند، با این تفاوت که برای دستیابی به کارایی بالاتر از LLVMpipe پروژه مِسا بهره می‌گرفت.
کاربرد محدود و نگهداری ضعیف؛ دلیل اصلی حذف
این کد در واقع نسخه‌ای مشابه رَستِرایزر (Rasterizer) WARP ویندوز بود که به‌جای آن از LLVMpipe استفاده می‌کرد. شرکت VMware این درایور را به‌عنوان بخشی از محصولات مجازی‌سازی (Virtualization) خود برای اجرا روی مایکروسافت ویندوز توسعه داده بود و این کد در محیط‌هایی مانند Wine کار نمی‌کرد. تنها کاربرد شناخته‌شده دیگر آن، استفاده در برخی ماشین‌های مجازی مبتنی بر VirGL در ویندوز بود. با این حال، مجموعاً ۱۲.۷ هزار خط کد تشکیل‌دهنده این درایور، از نسخه ۲۶.۳ مِسا (Mesa 26.3) که قرار است در ادامه فصل جاری منتشر شود، حذف شده است.
پایان عصر TGSI در مِسا
انگیزه اصلی کنار گذاشتن این کد، وابستگی آن به فرمت TGSI بود؛ نمایش‌دهنده میانی (Intermediate Representation یا IR) اصلی و قدیمی Gallium3D که امروز جای خود را به فرمت ترجیحی NIR داده است. این درایور یکی از آخرین بخش‌هایی بود که همچنان خروجی TGSI تولید می‌کرد. حتی در زمان ادغام آن در سال ۲۰۲۱ نیز تکیه بر TGSI به‌عنوان یک ضعف شناخته‌شده در پیاده‌سازی این درایور مطرح بود.
حذف بدون مخالفت در جامعه توسعه‌دهندگان
توسعه‌دهندگان مِسا در حال پاک‌سازی کامل TGSI از پشته نرم‌افزاری خود هستند و درایور d3d10umd نیز به دلیل عدم پشتیبانی از NIR و نبود برنامه‌ای برای افزودن آن، حذف شد. این تصمیم با هیچ مخالفتی روبه‌رو نشد؛ حتی خوزه فونسکا (Jose Fonseca) که روی این درایور در VMware — شرکتی که اکنون تحت مالکیت Broadcom است — کار کرده بود، اعتراضی به حذف آن نداشت. بر همین اساس، این درایور در هفته جاری و طی یک درخواست ادغام (Merge Request) از کدبیس مِسا حذف شد.