بسیاری از کاربران برای اجرای بازیهای رترو (Retro Games) روی تلویزیون، به سراغ رایانه شخصی یا کنسول‌های اختصاصی می‌روند؛ اما این کار معمولاً به یک جعبه اضافی، پورت HDMI دیگر و منبع برق جداگانه نیاز دارد. یک تجربه کاربری نشان می‌دهد که می‌توان از همان جعبه تلویزیون هوشمند قدیمی، مانند کروم‌کست مجهز به Google TV، به عنوان دستگاه شبیه‌ساز (Emulator) استفاده کرد. در این روش، نصب RetroArch روی دستگاه و انتقال بازی‌ها با LocalSend، تجربه‌ای ساده و بدون سخت‌افزار اضافی فراهم می‌کند.
چرا استفاده از جعبه تلویزیون برای بازی رترو منطقی است؟
وقتی یک رایانه شخصی قدیمی را به کنسول بازی رترو در اتاق نشیمن تبدیل می‌کنید، همچنان با یک جعبه بزرگ، یک پورت HDMI اشغال‌شده و یک منبع برق اضافی روبه‌رو هستید. در مقابل، بسیاری از کاربران از قبل یک جعبه تلویزیون (TV Box) یا دستگاه استریم متصل به تلویزیون دارند. بنابراین، اگر همان دستگاه بتواند وظیفه اجرای بازیهای کلاسیک را نیز بر عهده بگیرد، نیازی به افزودن سخت‌افزار جدید نیست. در این تجربه، کروم‌کست قدیمی مجهز به Google TV به یک ماشین بازی رترو تبدیل شده است؛ هرچند سرعت آن چندان بالا نیست و عملکرد تا حد زیادی به سخت‌افزار دستگاه بستگی دارد.
انتقال فایل‌ها و نصب RetroArch روی Android TV
یکی از موانع اصلی، دانلود فایل روی تلویزیون است. حتی روی دستگاهی که Android TV اجرا می‌کند، مرورگر اینترنت و کنترل کل رابط کاربری با ریموت یا دسته بازی چندان راحت نیست. راه‌حل استفاده‌شده در این تجربه، اپلیکیشن LocalSend است که تقریباً روی همه پلتفرم‌ها و همچنین Android TV کار می‌کند. با این ابزار می‌توان فایلهای ROM بازی‌ها را از رایانه شخصی به تلویزیون منتقل کرد.
نکته مهم درباره فایل APK
LocalSend برای دستگاه‌های Android TV در Play Store در دسترس است و شروع کار با آن ساده است. در این تجربه، فایل APK مربوط به RetroArch نیز از همین طریق به تلویزیون فرستاده شده است. توصیه شده نصب‌کننده را مستقیماً از LocalSend اجرا کنید؛ در غیر این صورت به یک اپلیکیشن مدیریت فایل (File Manager) برای یافتن فایل دانلودشده و نصب RetroArch نیاز خواهید داشت. همچنین باید نسخه یونیورسال APK مربوط به RetroArch دانلود شود، زیرا نسخه اختصاصی Arm64 پشتیبانی از تلویزیون را حذف می‌کند.
در مرحله بعد، دسته بازی Xbox Wireless Controller از طریق بلوتوث (Bluetooth) به دستگاه متصل شده است. این اتصال کمی زمان برده، اما در نهایت برقرار شده و بازی‌ها با آن قابل کنترل بوده‌اند.
RetroArch؛ گزینه‌ای که در نهایت کار کرد
هدف تنها نمایش بازی‌ها روی صفحه بزرگ نبوده است؛ بلکه تجربه‌ای مناسب از نظر ظاهر و احساس استفاده نیز اهمیت داشته است. در این تجربه، ابتدا تلاش شده از رابط کاربری (Frontend) iiSU استفاده شود که پیش‌تر برای گوشی‌ها معرفی شده بود، اما هنگام تنظیم پوشه کتابخانه خطایی رخ داده که مانع انتقال بازی‌ها به شبیه‌ساز شده است. گزینه دیگر، ES-DE بوده که حتی با نصب از طریق ADB نیز نصب نشده است.
در نهایت RetroArch انتخاب شده است. رابط کاربری پیش‌فرض آن با الهام از Nintendo Switch کار را به‌خوبی انجام می‌دهد و امکان شخصی‌سازی نیز وجود دارد. چون RetroArch همه امکانات لازم را در خود دارد، تنها کافی است هسته‌های (Cores) مربوط به پلتفرم‌های موردنظر دانلود شوند و بازی‌ها به دستگاه اضافه شوند. با توجه به کندی کروم‌کست مجهز به Google TV در کارهای معمولی، تمرکز این تجربه روی بازیهای دوبعدی مبتنی بر اسپرایت (2D Sprite-Based Games) و پلتفرم‌های NES، SNES، Game Boy و Game Boy Color بوده است.
عملکرد بازی‌ها و محدودیت سخت‌افزاری
نتایج نشان می‌دهد که بازیهای Game Boy و Game Boy Color تقریباً روان اجرا می‌شوند. عنوان‌هایی مانند Kirby's Dream Land، Pokémon Crystal و نسخه Game Boy Color از Donkey Kong Country روی این دستگاه به‌خوبی اجرا شده و کنترل با Xbox Wireless Controller نیز مناسب بوده است.
با این حال، محدودیت سخت‌افزاری خیلی زود آشکار می‌شود. حتی بازیهای NES در صحنه‌های شلوغ‌تر کندی محسوسی دارند. این وضعیت برای SNES نیز وجود دارد و طبیعتاً بدتر است، هرچند به اندازه تصور اولیه وخیم نیست. برای NES، بازیهای نقش‌آفرینی نوبتی (Turn-Based RPG) هنوز قابل تجربه هستند و سایر سبک‌ها نیز از نظر فنی قابل بازی‌اند؛ اما برای SNES این ترکیب توصیه نمی‌شود.
در این تجربه تأکید شده که مشکل اصلی نرم‌افزار نیست. RetroArch روی تلویزیون به‌خوبی کار می‌کند و شبیه‌سازی نیز پایدار است. مشکل به کروم‌کست مجهز به Google TV مربوط می‌شود که بیش از شش سال قدمت دارد و جعبه‌های استریم از ابتدا برای عملکرد سخت‌افزاری قدرتمند طراحی نشده‌اند. اگر دستگاه جدیدتری مانند Google TV Streamer یا در اروپا چیزی مانند Xiaomi TV Box S 3rd Gen در اختیار داشته باشید، تجربه بسیار بهتری خواهید داشت. عملکرد روی تلویزیون‌هایی که Android TV داخلی دارند نیز بسته به سخت‌افزار متفاوت خواهد بود.
نتیجه‌گیری؛ سادگی مهم‌تر از قدرت پردازشی
حتی با وجود محدودیت‌ها، بازیهای Game Boy و Game Boy Color گزینه‌های زیادی برای تجربه فراهم می‌کنند و مزیت اصلی این روش، سادگی و در دسترس بودن است. این جعبه کوچک در هر حال به تلویزیون متصل بوده و اکنون شکل دیگری از سرگرمی را بدون نیاز به استریم یا سخت‌افزار اضافی ارائه می‌دهد. همه چیز روی خود دستگاه ذخیره شده و همین موضوع، تجربه را جذاب می‌کند. برای علاقه‌مندان به بازیهای کلاسیک یا کسانی که می‌خواهند تاریخ بازیهای ویدیویی را بهتر بشناسند، این روش می‌تواند راهی آسان برای زنده کردن خاطرات گذشته باشد.