کاربران ویندوز ۱۱ همواره از مشکلات کارایی و تأثیر برخی آپدیت‌ها بر سرعت سیستم گلایه دارند. بخشی از این مشکل به اپلیکیشن‌ها و سرویس‌های پیش‌فرضی بازمی‌گردد که مایکروسافت آن‌ها را ضروری می‌داند، اما در عمل می‌توانند منابع سیستم را مصرف کنند. برخی از این برنامه‌ها امکان حذف کامل ندارند و همین موضوع مدیریت آن‌ها را دشوارتر می‌کند.
چرا اپلیکیشن‌های پیش‌فرض ویندوز ۱۱ دردسرساز می‌شوند؟
در نسخه‌های جدید ویندوز، مجموعه‌ای از اپلیکیشن‌ها، سرویس‌ها و حتی تبلیغات به سیستم اضافه شده است. بسیاری از این موارد در پس‌زمینه اجرا می‌شوند و بدون آنکه کاربر متوجه شود، بخشی از حافظه (RAM) و توان پردازشی را به خود اختصاص می‌دهند. در ادامه چهار اپلیکیشن مایکروسافتی بررسی می‌شود که غیرفعال‌سازی یا حذف آن‌ها می‌تواند تجربه ویندوز ۱۱ را سبک‌تر کند.
Copilot؛ دستیار هوش مصنوعی پرمصرف
Copilot یکی از اپلیکیشن‌هایی است که به‌تدریج به بخش‌های مختلف ویندوز نفوذ کرده است. این دستیار هوش مصنوعی در ابتدا بیشتر یک اپلیکیشن وب بود، اما اکنون در File Explorer، Notepad و ابزارهای دیگر نیز حضور دارد. بر اساس این گزارش، Copilot حتی زمانی که در پیش‌زمینه اجرا نمی‌شود می‌تواند نزدیک به ۵۰۰ مگابایت حافظه مصرف کند. مصرف حافظه آن در حالت minimized کمتر می‌شود، اما تنها راه آزادسازی کامل منابع، حذف (Uninstall) آن است.
ویجت‌ها؛ تبلیغات و مصرف حافظه
صفحه ویجت‌ها (Widgets Board) در ویندوز ۱۱ به یک بورد بزرگ تبدیل شده که feed خبری MSN و چند ویجت را نمایش می‌دهد. این بخش در واقع یک پوسته وب مبتنی بر موتور WebView2 است و حذف کامل آن بدون اسکریپت PowerShell ساده نیست. با این حال، از تنظیمات Taskbar می‌توان آن را خاموش کرد. گزارش حاکی است این صفحه در حالت فعال بیش از ۶۰۰ مگابایت حافظه مصرف می‌کند و می‌تواند برای سیستم‌های ۸ گیگابایتی یا کمتر تأثیر محسوسی داشته باشد.
OneDrive؛ همگام‌سازی پس‌زمینه
OneDrive به‌عنوان بخشی از قابلیت پشتیبان‌گیری ویندوز، تنظیمات، اعتبارنامه‌ها و فهرست اپلیکیشن‌ها را همگام‌سازی می‌کند. نسخه رایگان آن فضای محدودی دارد و به همین دلیل برخی کاربران ترجیح می‌دهند از راهکار محلی استفاده کنند. زمانی که حساب مایکروسافت به سیستم متصل باشد، OneDrive برای بررسی و همگام‌سازی تغییرات فایل‌ها چند پردازش پس‌زمینه اجرا می‌کند و می‌تواند ۱۰۰ تا ۳۰۰ مگابایت حافظه مصرف کند. حتی پس از قطع اتصال حساب، این پردازش‌ها حدود ۱۰۰ تا ۱۵۰ مگابایت حافظه مصرف می‌کنند. OneDrive همچنین یک ورودی Startup ایجاد می‌کند و پس از بوت سیستم اجرا می‌شود؛ غیرفعال کردن این رفتار یا حذف کامل برنامه می‌تواند حافظه بیشتری آزاد کند.
Edge؛ مرورگری که حذف نمی‌شود
Microsoft Edge چنان با ویندوز یکپارچه شده است که گزینه حذف (Uninstall) برای آن وجود ندارد. بسیاری از بخش‌های سیستم مانند ویجت‌ها، نتایج جست‌وجوی Start Menu و feed خبری MSN به موتور WebView2 وابسته‌اند. بنابراین حذف کامل همه پردازش‌های Edge ممکن نیست، اما می‌توان تأثیر آن را کاهش داد. قابلیت Startup Boost باعث پیش‌بارگذاری بخش‌هایی از Edge در حافظه می‌شود، حتی اگر کاربر به‌طور مرتب از آن استفاده نکند. غیرفعال کردن این گزینه و همچنین خاموش کردن گزینه ادامه اجرای افزونه‌ها و اپلیکیشن‌های پس‌زمینه پس از بستن Edge می‌تواند از اجرای بی‌مورد پردازش‌ها جلوگیری کند.
نتیجه‌گیری
غیرفعال کردن این اپلیکیشن‌ها و سرویس‌های مزاحم می‌تواند کارایی ویندوز را بهبود دهد. وقتی این برنامه‌ها در Startup اجرا نشوند یا در پس‌زمینه فعال نمانند، سیستم کمی سریع‌تر احساس می‌شود. همچنین استفاده از اسکریپت‌های de-bloating برای حذف تبلیغات و پیشنهادها، حذف نتایج MSN از Start Menu و خاموش کردن telemetry می‌تواند مفید باشد، به‌ویژه برای قابلیت‌هایی که روش حذف سنتی در Control Panel یا Settings ندارند.